Βιβλιο-νέα

Μεγάλες αντιδράσεις προκάλεσε στο αγγλοσαξωνικό λογοτεχνικό στερέωμα η τοποθέτηση του Πάουλο Κοέλιο ότι βιβλία όπως ο Οδυσσέας του Τζέιμς Τζόις κάνουν κακό στη λογοτεχνία. Ο γνωστός λαϊκιστής συγγραφέας υποστήριξε ότι βιβλία όπως το πιο πάνω απωθούν τους αναγνώστες και ότι ο ίδιος γνωρίζει μεγάλη επιτυχία επειδή κάνει το δύσκολο να μοιάζει απλό. Τώρα, για το από πόσους συγγραφείς έκλεψε διάφορα δύσκολα (ανάμεσά τους και ο Καζαντζάκης) για να τα προσφέρει απλά μέσα από τα βιβλία του, δεν λέει λέξη. Ήδη κάποιοι επώνυμοι του απάντησαν, λέγοντάς του ευγενικά να... κάτσει στ' αυγά του.

Οι αμερικανοί συγγραφείς τσακώνονται με την Google στα δικαστήρια στις ΗΠΑ. Κατηγορούν την εταιρία ότι αποκόμισε κέρδη ψηφιοποιώντας χωρίς τη συγκατάθεσή τους τα βιβλία τους και απαιτούν αποζημίωση 750 δολαρίων για το κάθε βιβλίο. Αν δικαιωθούν, που χλωμό το βλέπω, η εταιρία θα αναγκαστεί να καταβάλει ούτε λίγο ούτε πολύ 900 εκατομμύρια δολάρια.

Τον Λένι Σμολ, ήρωα του Τζον Στάινμπεκ στο βιβλίο Of Mice and Men χρησιμοποίησαν σαν παράδειγμα οι διωκτικές αρχές στο Τέξας (πού αλλού;) για να καταδικάσουν έναν άντρα με δείκτη νοημοσύνης 61 στην εσχάτη των ποινών. Ο Μάρβιν Γουΐλσον εκτελέστηκε προχθές, γεγονός που προκάλεσε την οργή του γιου του Στάινμπεκ, Τόμας, που σε δηλώσεις του στον τύπο ανέφερε ότι αν ο πατέρας του ζούσε για να δει αυτό που συνέβηκε θ' αντιδρούσε μ' αγανάκτηση και ντροπή. Και εις ανώτερα, λέμε σε διώκτες και δικαστές.

Ένα νέο βιβλίο του Άρθρουρ Κόναν Ντόιλ θα εκδοθεί από τη Βρετανική Βιβλιοθήκη. Ο εν λόγω τόμος θα περιλαμβάνει τα ημερολόγια του νεαρού τότε συγγραφέα, που δούλευε σαν γιατρός πάνω σ' ένα φαλαινοθηρικό καράβι που ταξίδευε στον Αρκτικό Ωκεανό.

Θα κλείσουμε με την τακτική μας αναφορά στο Fifty Shades of Grey. Το εν λόγω βιβλίο λοιπόν, έχει ήδη καταφέρει να καταρρίψει ένα ακόμη ρεκόρ: αυτό του πιο επιτυχημένου βιβλίου στη Βρετανία, τόσο σε έντυπες όσο και σε ηλεκτρονικές εκδόσεις. Οι πωλήσεις του έφτασαν τα 5.3 εκατομμύρια αντίτυπα. Στο μεταξύ ανακοινώθηκε η τελική λίστα με τους τέσσερις υποψήφιους σεναριογράφους για την κινηματογραφική μεταφορά του βιβλίου. Από τη λίστα απουσιάζει ο Μπρετ Ίστον Έλλις, που είχε προσφέρει εθελοντικά τις υπηρεσίες του, και που στη συνέχεια απέρριψε την ιδέα να υποδυθεί τον βασικό ρόλο ο Ματ Μπόμερ από το White Collar, επειδή είναι ομοφυλόφιλος. Για να δούμε τι άλλο θα σκεφτεί από βδομάδας ο κουτσομπόλης συγγραφέας.

Βιβλιο-νέα

Ο Πολ Όστερ (φώτο) άνοιξε τους ασκούς του αιόλου στην Τουρκία όταν αρνήθηκε να την επισκεφθεί λόγω της έλλειψης ελευθερίας του λόγου και του εγκλεισμού στις φυλακές της χώρας εκατόν και πλέον συγγραφέων και δημοσιογράφων. Ο πρωθυπουργός της χώρας Ρετζέπ Νταγίπ Ερντογάν, αναρωτήθηκε: "Τι είχαμε, τι χάσαμε;" και επιτέθηκε στο συγγραφέα για την άρνησή του να μιλήσει για το όσα συμβαίνουν στις κατεχόμενες από το Ισραήλ περιοχές στην Παλαιστίνη. Εκείνος ανταπάντησε ότι τουλάχιστον στο Ισραήλ υπάρχει ελευθερία του λόγου. Η συνέχεια αναμένεται με ενδιαφέρον.

Στο μεταξύ ένας από τους φυλακισμένους διανοούμενους της γειτονικής χώρας είναι και ο εκδότης Ρατζίπ Ζαρακολού, ο οποίος είχε βγάλει στην κυκλοφορία βιβλία τα οποία μιλούσαν για τη γενοκτονία των αρμενίων στη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου. Εφτά σουηδοί βουλευτές τον πρότειναν για το βραβείο Νόμπελ Ειρήνης.

Ο πολύς Πάουλο Κοέλιο με μήνυμά του στους αναγνώστες τους καλεί να "κατεβάζουν" πειρατικά τα βιβλία του από το ίντερνετ. Για να δείξει ότι το εννοεί κιόλας έκλεισε συνεργασία με το Pirate Bay. Οι πρώτες αντιδράσεις του κοινού ήταν ενθαρρυντικές και όπως μεταδίδεται πολλοί αναγνώστες έγραψαν για να τον συγχαρούν. Φυσικά όταν είσαι πολυεκατομμυριούχος μπορείς να κάνεις ό,τι θέλεις. Δεν είμαι και τόσο σίγουρος ότι κάποιοι από τους πολλούς συγγραφείς που με το ζόρι βγάζουν τα προς το ζην θα σπεύσουν να τον μιμηθούν. Ωστόσο, θα ήθελα να επισημάνω κάτι που δεν είδα να δημοσιεύεται πουθενά στον ελληνικό τύπο: Σύμφωνα λοιπόν με τις έρευνες των αρμοδίων φορέων στις ΗΠΑ, η πειρατεία των βιβλίων κάνει καλό... στην υγεία των αναγνωστών, αλλά και στην τσέπη των συγγραφέων. Σήμερα διαβάζονται περισσότερα βιβλία παρά ποτέ άλλοτε και οι πωλήσεις των λεγόμενων πανόδετων τόμων έχουν πάρει την άνω βόλτα. Οι πωλήσεις των χαρτόδετων είναι πεσμένες, αλλά αυτό οφείλεται απλά στο γεγονός ότι οι συνήθεις αγοραστές τους στράφηκαν προς το ηλεκτρονικό βιβλίο. Ίσως λοιπόν τα βιβλιοπωλεία να μειώνονται, αλλά το βιβλίο δεν πεθαίνει. Το μεγάλο πρόβλημα είναι ότι δημιουργούνται μονοπωλιακές καταστάσεις και κάποιος πρέπει να βάλει φρένο σ' αυτά τα φαινόμενα προτού να είναι απελπιστικά αργά.

Το στερνό της αντίο είπε προχθές η βραβευμένη με Νόμπελ πολωνή ποιήτρια Wisława Szymborska. Ο λογοτεχνικός τύπος από άκρη σε άκρη της Ευρώπης, αλλά και στην απέναντι άκρη του Ατλαντικού της χάρισε μεγάλα αφιερώματα σαν αποχαιρετισμό.

Ο Τζέιμς Πάτερσον είναι ο συγγραφέας του οποίου τα βιβλία δανείζονται περισσότερο από τις βιβλιοθήκες οι βρετανοί. Ιδού οι πρώτοι δέκα στον σχετικό κατάλογο συγγραφείς:

1. James Patterson
2. Daisy Meadows
3. Nora Roberts
4. Jacqueline Wilson
5. Francesca Simon
6. Danielle Steel
7. Julia Donaldson
8. MC Beaton
9. Mick Inkpen
10. Clive Cussler

ΠΑΟΥΛΟ ΚΟΕΛΙΟ: Ο Διάβολος και η Δεσποινίδα Πριμ

Κάθε νέο βιβλίο του δημοφιλέστατου συγγραφέα αποτελεί το “γεγονός της χρονιάς” για τους φανατικούς του φίλους. Και σε κάθε βιβλίο του αναμένει κανείς να συναντήσει τα στοιχεία που θα το κάνουν μπεστ σέλερ: λίγη μαγεία, λίγο θεό και μια μεγάλη ποσότητα λαϊκίστικης φιλοσοφίας… Ε, αφού η συνταγή είναι επιτυχημένη δεν κάνει να την αλλάξει ο συγγραφέας, κι έτσι κι εδώ, μέσα από μια διαφορετική απ’ τις προηγούμενες ιστορία μάς λέει ξανά όσα μάς είχε πει και στο παρελθόν.
Ο μύθος δεν είναι ανατρεπτικός, όχι στο ελάχιστο που θα ανέμενε κανείς. Εδώ έχουμε μια απλή ιστορία για την προαιώνια μάχη ανάμεσα στο καλό και το κακό, απ’ αυτές που “φοριούνται” πολύ τον τελευταίο καιρό, μια ιστορία της οποίας το τέλος γνωρίζουμε από την αρχή, κι ας μη μας το λέει ο συγγραφέας. Τόσο καλά; Τόσο καλά! Τι περιμένατε δηλαδή; ν’ αλλάξει η συνταγή και ν’ αποτύχει το γλυκό;
Όλα αρχίζουν όταν ένας ξένος φθάνει σε μια μικρή πόλη που ακούει στο όνομα Βίσκος. Στην είσοδο της πόλης τον αντικρύζει μια διορατική γριά που βλέπει να περπατά δίπλα του - τι άλλο; - ένας δαίμονας. Να που ήρθε το κακό στην πόλη, σκέφτεται η γριά Μπέρτα, αλλά δεν το λέει σε κανένα, αφού ζει σε πλήρη απομόνωση κοιτώντας εκστατικά χειμώνα καλοκαίρι το βουνό, σιγοκουβεντιάζοντας με… το φάντασμα του νεκρού της άντρα.
Οι κάτοικοι του χωριού υποδέχονται με χαρά τον ξένο που ήρθε για να τους βγάλει απ’ τη μονοτονία. Η ζωή τους όλη αποτελείται από συνεχείς επαναλήψεις, ενώ ο ξένος φαίνεται να έχει ζήσει μια ενδιαφέρουσα ζωή, και είναι και ανοιχτοχέρης αφού τους κερνά τα ποτά κάθε βράδυ. Κανείς δεν ξέρει το σκοπό της επίσκεψής του εκεί, εκτός από μια κοπελιά ονόματι Σαντάλ, στην οποία ομολόγησε απ’ την αρχή το σχέδιό του: θα αναγκάσει τους φιλήσυχους κατοίκους του χωριού να κάνουν ένα έγκλημα και θα τους ανταμείψει με δέκα ράβδους χρυσού. Θα πετύχει το σχέδιό του; Θα αποδείξει δηλαδή πόσο κακοί γίνονται οι άνθρωποι όταν τους συμφέρει και δεν έχουν τίποτα να χάσουν; Κι εδώ πέφτει η μεγάλη σύγχιση: είναι σίγουρο ότι το τέλος θα είναι καλό, αλλά στην ουσία τι θα συμβεί; Θα δικαιωθεί ο άνθρωπος με το δαίμονα στο πλάι του, ή το κορίτσι - η Σαντάλ - με τον άγγελο και το μικρό δαίμονα που το συντροφεύουν;
Θα αφήσω εσάς να βγάλετε τα συμπεράσματά σας, αλλά καθώς σκέφτομαι ξανά και ξανά αυτή την ιστορία σκέφτομαι ότι ο συγγραφέας προσπαθώντας ντε και καλά να αποδείξει ότι υπερισχύουν πάντα οι δυνάμεις του καλού, κάπου έχασε τον ειρμό της… σκέψης του.
Όσο για την ιστορία, διαβάζεται γρήγορα και ευχάριστα όπως όλα άλλωστε τα μυθιστορήματα του συγγραφέα: από τον “Αλχημιστή” με τον… κλεμμένο μύθο (βλέπε βουλγάρικο παραμύθι) μέχρι το… βιωματικό “Ημερολόγιο ενός μάγου”. Ένα όμορφο ανάγνωσμα, αλλά δε μας λέει κάτι που δεν ακούσαμε ξανά απ’ τον ίδιο συγγραφέα. Όσοι πιστοί προσέλθετε, λοιπόν.
Από τις εκδόσεις Λιβάνη.

ΧΟΥΑΝ ΑΡΙΑΣ: Paulo Coelho:Οι Εξομολογήσεις του Προσκυνητή

Το βιβλίο αυτό περιλαμβάνει μεγάλου μήκους συνομιλίες μεταξύ του συγγραφέα και του Πάουλο Κοέλιο, που τα τελευταία χρόνια με τα βιβλία του έχει κατακτήσει την εκτίμηση του κοινού σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της γης.
Ο Κοέλιο μιλά για τη ζωή του, τα βιβλία του, τα λάθη του, κι ακόμη για τον έρωτα, τη θρησκεία, το θάνατο. Οι συνομιλίες των δύο συγγραφέων, άκρως ενδιαφέρουσες, καταφέρνουν να μας δώσουν το στίγμα της σκέψης του Κοέλιο, αλλά, ταυτόχρονα μας κάνουν να σκεφτούμε το δικό μας μύθο, τις δικές μας ζωές.
Φυσικά και σε αυτό το βιβλίο, όπως και στα βιβλία που έγραψε ο ίδιος ο Κοέλιο συναντάμε πολλά αποφθέγματα: “Το σημάδι είναι το αλφάβητο που αναπτύσσεις για να συνομιλήσεις με την ψυχή του κόσμου”, “Όλοι αποκτάμε δύναμη όταν είμαστε απόλυτα πεπεισμένοι γι’ αυτό που κάνουμε”, “Το θάρρος είναι ο φόβος που κάνει την προσευχή του”, “Η απλότητα είναι η μεγαλύτερη ομορφιά”.
Στις συνομιλίες των δύο αντρών γίνεται αναφορά ακόμη και στον Καβάφη, και το θρυλικό του πια ποίημα “Ιθάκη”, το οποίο χρησιμοποιεί ο Κοέλιο για να εξηγήσει πόσο σημαντικός είναι ο προσωπικός δρόμος του κάθε ανθρώπου ξεχωριστά.
Ακόμη, ο Κοέλιο μέσα απ’ τις συνομιλίες αυτές βρίσκει την ευκαιρία να μιλήσει για τις γυναίκες, πως αυτές πάντα τον στήριξαν, πόσο σημαντικές ήταν και είναι για τον ίδιο. Απ’ το ταξίδι αυτό στη σκέψη και στο χρόνο δε λείπουν και οι αναφορές σ’ ένα παρελθόν καθόλου κολακευτικό για το συγγραφέα, καθώς ομολογεί τη συμμετοχή του σε αιρέσεις, τη χρήση ναρκωτικών, και κάποιες άλλες αμαρτίες που ελάχιστοι άνθρωποι θα τολμούσαν να παραδεχτούν δημόσια.
Οι φίλοι του επιτυχημένου συγγραφέα θα βρουν σ’ αυτό το βιβλίο το απόλυτο ίσως συμπλήρωμα στα μηνύματα που βγαίνουν μέσα από τα μυθιστορήματά του, και θα μάθουν την πορεία μιας ζωής που χρειάστηκε να περάσει από χίλια μύρια κύματα, προτού καταλήξει εκεί που από την αρχή ήταν ο προορισμός της.
Από τα Νέα Σύνορα-Λιβάνη.