Neil Gaiman – Stardust

Αγορά από το Book Depository

Σιγά σιγά αλλά σταθερά άρχισα να καταβροχθίζω όλα τα βιβλία αυτού του εξαιρετικού συγγραφέα φαντασίας. Ο Γκέιμαν είναι ένας παραμυθάς πρώτης γραμμής, που με τα γραπτά του πάντα καταφέρνει να με ταξιδεύει. Η φλυαρία και ο διδακτισμός απουσιάζουν απ’ όσα κείμενά του έχω διαβάσει μέχρι τώρα. Το μόνο που φαίνεται να τον ενδιαφέρει είναι το να πει μια ιστορία και να την πει καλά.
     Αυτό είναι και το Stardust, μια καλογραμμένη ιστορία που μας μιλά για τις περιπέτειες του Τρίστραν, γιου του Ντάνσταν. Και οι δυο τους ζουν σ’ ένα απομονωμένο χωριό, που ακούει στο όνομα Τοίχος. Ο Τοίχος είναι ένα μέρος διαφορετικό από τα άλλα αφού μέσα στα… τείχη του δεν υπάρχει καθόλου μαγεία. Οι κάτοικοί του προσπαθούν με νύχια και με δόντια να το κρατήσουν όπως ακριβώς είναι και ουσιαστικά η μοναδική τους επαφή με τον έξω κόσμο είναι μία μεγάλη πανήγυρης, που λαμβάνει χώρα κάθε εννιά χρόνια και στην οποία καταφθάνουν κι από τα πιο μακρινά μέρη πολλοί και διάφοροι: μάγοι, θεραπευτές, έμποροι, τσαρλατάνοι. Στη διάρκεια της γιορτής όλοι χαλαρώνουν κάπως, ξεχνιούνται, γεύονται με όλες τους τις αισθήσεις κάποιες πρωτόγνωρες χαρές.
     Ο Τρίστραν, στα δεκαεπτά του χρόνια, είναι ερωτευμένος με την πιο όμορφη κοπέλα του χωριού, τη Βικτώρια και είναι διατεθειμένος να κάνει τα πάντα για να την κατακτήσει, ακόμη και να βγει από τον Τοίχο και να ταξιδέψει μοναχός σ’ άγνωστα μέρη ώστε να βρει και να της χαρίσει ένα δώρο μοναδικό. Τι είναι αυτό; Ένα αστέρι, το οποίο όπως κάθονταν παρέα στη σκοτεινιά, κάποια ρομαντική βραδιά, είδαν να πέφτει από τον ουρανό.
     Έχοντας λοιπόν δώσει αυτή την απίστευτη υπόσχεση, ο νεαρός αποχαιρετά τους γονείς του και την αδελφή του Λουΐζα και χαράζει πορεία προς το άγνωστο. Δεν ξέρει ωστόσο ότι δεν είναι ο μοναδικός που ψάχνει το αστέρι. Στο κατόπιν του βρίσκεται και μία μάγισσα, η οποία αισιοδοξεί ότι αυτό -το πρώτο που πέφτει εδώ και διακόσια χρόνια- θα μπορέσει να την κάνει νέα ξανά, καθώς και οι τρεις γιοι ενός άρχοντα, που χάρη σ’ αυτό θα μπορέσουν ν’ αποκτήσουν το βασίλειο του πατέρα τους.
     Στη διάρκεια της μακράς και επικίνδυνής του πορείας ο Τρίστραν θα συναντήσει ένα μικρό και παράξενο τριχωτό άντρα, ο οποίος θα τον βοηθήσει να φτάσει στον προορισμό του, όπου προς μεγάλη του έκπληξη θ’ ανακαλύψει ότι το αστέρι στην πραγματικότητα είναι ένα κορίτσι – ένα κορίτσι, που πέφτοντας από τον ουρανό έχει τραυματιστεί και τώρα χρειάζεται τη βοήθειά του. Ο νέος στην αρχή, τυφλωμένος ακόμη από τον έρωτα, δεν της συμπεριφέρεται και τόσο καλά, ενώ κι εκείνη δεν μοιάζει να τον πολυσυμπαθεί αφού δεν της αρέσει η ιδέα του να γίνει δώρο για κάποια κοπέλα. Ωστόσο, οι δυσκολίες που θα συναντήσουν στο δρόμο θα αρχίσουν σιγά σιγά να τους φέρνουν πιο κοντά και προτού περάσει και πολύς καιρός οι προτεραιότητές τους θ’ αρχίσουν να αλλάζουν.
     Με τη βοήθεια ενός υπέροχου μονόκερου, μιας νύμφης του δάσους που έχει μεταμορφωθεί σε δέντρο, μιας κακιάς γυναίκας την οποία δωροδοκούν, αλλά και της τύχης, κάποια στιγμή θ’ ανακαλύψουν ότι τίποτα δεν γίνεται εντελώς στην τύχη τελικά και πώς η συνάντησή τους μάλλον σε κάποια αρχαία κιτάπια ήταν γραμμένη. Στο πέρασμα του χρόνου εκείνος θ’ αρχίσει να μεταμορφώνεται από παιδί σε άντρα, κι εκείνη από αστέρι σε πραγματική γυναίκα. Ωστόσο οι εχθροί τους, οι άγνωστοι ακόμη εχθροί, παραμονεύουν σε κάθε γωνία και κάθε άλλο παρά εύκολο θα είναι γι’ αυτούς να επιβιώσουν σ’ ένα κόσμο σκληρό και απρόβλεπτο.
     Στη μάχη αυτή ανάμεσα στο καλό και στο κακό ποιος θα είναι τελικά ο νικητής; Αυτή είναι η απορία. Εκείνο όμως που πιότερο έχει σημασία δεν είναι ο προορισμός αλλά το ταξίδι. Κι αυτό το ταξίδι είναι συναρπαστικό.

Neil Gaiman – Coraline

Αγορά από το Book Depository

Ένα από τα παλαιότερα και πλέον επιτυχημένα βιβλία του καλού συγγραφέα είναι το Κόραλαϊν (και όχι Κοραλίν όπως έχει μεταφραστεί στα ελληνικά). Είναι η ιστορία ενός κοριτσιού που ακούει στο πιο πάνω όνομα, μια ιστορία κάπως σκληρή, αλλά γεμάτη περιπέτειες και μεγάλες συγκινήσεις.
     Όλα αρχίζουν όταν η Κόραλαϊν μετακομίζει με την οικογένειά της σ’ ένα νέο σπίτι. Το κορίτσι, περίεργο από τη φύση του και υπερενεργητικό, αποφασίζει μεμιάς να εξερευνήσει τη νέα της γειτονιά. Γνωρίζει λοιπόν τους νέους γείτονες και τις γειτόνισσες, τον τρελό γέρο που ζει από πάνω δηλαδή και δύο ηλικιωμένες αρτίστες και ξοδεύει αρκετές ημέρες μαθαίνοντας όλα τα μυστικά του κήπου και της γύρω περιοχής. Σπεύδει επίσης ν’ ανακαλύψει ένα πηγάδι, που της λένε ότι είναι πολύ επικίνδυνο, ώστε να ξέρει πώς να το αποφύγει μετά.
     Όπως αντιλαμβάνεται κανείς η Κόραλαϊν είναι ένα κορίτσι ξεχωριστό, αφού εκτός απ’ αυτά που κάνει βλέπει κιόλας παράξενα όνειρα, τα οποία διακόπτουν διαφημίσεις, ενώ δεν μπορεί παρά να απορεί με την αδυναμία των μεγάλων να μιλήσουν λογικά.
     Η ζωή της αλλάζει ωστόσο συνταρακτικά όταν ανοίγει μια πόρτα που, μέσω ενός σκοτεινού διαδρόμου, την οδηγεί σ’ ένα παράλληλο κόσμο, ο οποίος όμως μοιάζει ακριβώς ο ίδιος με το δικό της. Εκεί γνωρίζει τους άλλους της γονείς, που έχουν σαν μάτια μαύρα κουμπιά, αλλά κι ένα γάτο ο οποίος της αποκαλύπτει ότι οι γάτοι δεν έχουν ονόματα αφού ξέρουν ποιοι είναι. Αυτές οι ανακαλύψεις, όπως θα ανέμενε κανείς, την ενθουσιάζουν και για λίγο νιώθει σαν μια εξερευνήτρια που διασχίζει ένα ομιχλώδες τοπίο, το οποίο ένιωθε σαν να μην υπήρχε. Η ευδαιμονία της όμως δεν θα κρατήσει για πολύ καθώς, κάλλιο αργά παρά ποτέ, θα αντιληφθεί ότι η άλλη της μάνα, δεν μοιάζει καθόλου με την κανονική. Πολύ φοβάται κιόλας ότι καθόλου δεν την αγαπά, ενώ πού και πού την τρομάζει. Κι εκεί που πίστευε ότι πήγαινε ένα ταξίδι στο όνειρο, βρήκε τον εαυτό της μέσα σ’ ένα εφιάλτη. Ας είναι καλά ο φίλος της, ο μαύρος γάτος, που κάνει ό,τι μπορεί για να τη βοηθήσει.
     Η Κόραλαϊν πιστεύει πια ότι είναι καταδικασμένη να δυστυχήσει, αφού όσο και να το θέλει δεν μπορεί να αντισταθεί στην άλλη της μητέρα. Το μόνο που δεν γνωρίζει ότι αυτή δεν είναι το μοναδικό της θύμα. Όταν το μάθει, τότε θα πεισμώσει, και θα κάνει ό,τι περνά από το χέρι της για να αποδώσει δικαιοσύνη και να απελευθερώσει από τα δεσμά τους τρεις ψυχές. Νιώθει σίγουρη ότι θα τα καταφέρει, αφού όπως της είπε κάποιος, έχει όλα τα εφόδια που χρειάζεται: τύχη, σοφία και κουράγιο.
     Ένα ακόμη απολαυστικό βιβλίο από ένα καταπληκτικό συγγραφέα. Η Κόραλαϊν είναι ένας καλά χαρτογραφημένος χαρακτήρας, που με τα λάθη του και τα σωστά του, χαράζει απαλά και όμορφα τα μονοπάτια του στις μνήμες και τις ψυχές των αναγνωστών. Αξίζει να διαβαστεί από μικρούς και μεγάλους.

Neil Gaiman – The Graveyard Book

Αγορά από το Book Depository

Το βιβλίο αυτό το καταβρόχθισα μέσα σε μια μέρα και όχι απλά και μόνο επειδή ξύπνησε το παιδί μέσα μου, αφού ο Γκέιμαν γράφει τόσο για τα μικρά όσο και για τα μεγάλα παιδιά.
     Αυτή είναι η ιστορία του Nobody(Κανένα), ενός αγοριού που από πολύ μικρό το χτύπησε αμείλικτα η ζωή. Οι γονείς και η αδελφή του σκοτώθηκαν σχεδόν μπρος στα μάτια του, κι αυτός μόνο από τύχη γλίτωσε ή μάλλον λόγω της αδάμαστης περιέργειάς του. Απλά κατέβηκε όπως-όπως τα σκαλιά από το δεύτερο όροφο και βγήκε έξω στο δρόμο απ’ την ορθάνοικτη πόρτα. Κι από κει έβαλε πλώρη για το μέρος που θα γινόταν το σπίτι του, το νεκροταφείο, εκεί όπου μέλλονταν να ζήσει μια συνταρακτική ζωή.
     Το νεκροταφείο αποτελεί μια μικρογραφία της κοινωνίας, αλλά πολύ περισσότερο ενδιαφέρουσα. Εδώ μπορεί να συναντήσει κανείς τους πιο απίθανους χαρακτήρες και να μάθει απίστευτα και μοναδικά πράγματα. Από την πρώτη κιόλας στιγμή ο μικρός Κανένας ή «το ζωντανό παιδί» γίνεται κάτι σαν η μασκότ των κατοίκων του. Μια οικογένεια τον υιοθετεί και μετά την παρέμβαση της «γυναίκας στα γκρίζα» που πολύ σπάνια κάνει την εμφάνισή της, αποφασίζεται λίγο-πολύ πως όλοι να κάνουν ό,τι περνά από το χέρι τους για να τον βοηθήσουν. Οι Όουενς γίνονται γονείς στη θέση των γονιών του, ο Σίλας, ένας μυστηριώδης τύπος που -με εξαίρεση τη μάγισσα, τη Λίζα- είναι ο μοναδικός που μπορεί να περιφέρεται έξω από το νεκροταφείο, αναλαμβάνει το ρόλο του προστάτη και δάσκαλού του, ενώ κάποιοι άλλοι προσφέρονται επίσης να συνδράμουν όπως μπορούν στην ανατροφή και τη μόρφωσή του.
     Ο Κανένας λοιπόν αρχίζει να μεγαλώνει σ’ ένα περιβάλλον παράδοξο και μαγικό, σ’ ένα κόσμο γεμάτο αγάπη. Το μόνο που οι φίλοι του είναι όλοι νεκροί κι αυτός χωρίς καλά καλά να το καταλαβαίνει νιώθει την ανάγκη της επικοινωνίας με τους ζωντανούς. Διέξοδο στο αδιέξοδό του τού δίνει η γνωριμία με την Σκάρλετ, η οποία σε αντίθεση με τους άλλους ζωντανούς μπορεί να τον δει. Μια φιλία που όμως λόγω των γεγονότων δε θα κρατήσει και πολύ.
     Ωστόσο η ζωή του κάθε άλλο παρά άδεια θα αποδειχτεί στη συνέχεια. Αντίθετα θα μετατραπεί σε μια συνεχή περιπέτεια. Μια περιπέτεια που θα τον φέρει πολλές φορές αντιμέτωπο με τον κίνδυνο, αλλά θα αναδείξει επίσης και την καλοσύνη της ψυχής του. Ο κίνδυνος ωστόσο πάντα καραδοκεί.
     Το Βιβλίο του Νεκροταφείου είναι μια ιστορία που σε ταξιδεύει αβίαστα στους κόσμους της φαντασίας και σε καθηλώνει με το μύθο της. Ο Γκέιμαν, ένα από τα πιο γνωστά ονόματα του χώρου στον αγγλοσαξονικό κόσμο, ξέρει να πλάθει ιστορίες με τα παλιά καλά υλικά του παραμυθιού. Μιλάει για την προαιώνια διαμάχη ανάμεσα στο καλό και το κακό χωρίς να γίνεται ποτέ διδακτικός και δε διστάζει πού και πού να ρίξει μερικά χαστούκια στον ήρωά του. Η ζωή δεν είναι μια βόλτα, μοιάζει να θέλει να μας πει, αλλά δεν το λέει. Απλά μας οδηγεί σ’ ένα απολαυστικό αναγνωστικό ταξίδι και μετά μας αφήνει να φτάσουμε στα δικά μας συμπεράσματα.
     Μια πρώτη συντομευμένη εκδοχή ή μάλλον ένα απόσπασμα της ιστορίας δημοσιεύτηκε στη συλλογή M is for Magic την οποία παρουσιάσαμε εδώ πριν μερικούς μήνες. Είχε τον τίτλο The Witch’s Tomb και αναφερόταν στη σχέση του Κανένα με τη μάγισσα Λίζα και στο μεγάλο δώρο που της έκανε.
     Τόσο το ανά χείρας βιβλίο όσο και το πιο πάνω αποτελούν εξαιρετικά δείγματα από τη δουλειά ενός πολύ καλού συγγραφέα. Όσοι πιστοί προσέλθετε.

Neil Gaiman – M is for Magic

 
 Αγορά από το Book Depository

Ο Νιλ Γκέιμαν είναι ένας από εκείνους τους πολυάσχολους ανθρώπους που καταπιάνονται με πολλά, αλλά συγγενικά πράγματα την ίδια ώρα. Συγγραφέας για παιδιά και ενήλικους, σεναριογράφος, συγγραφέας κόμικς, κινηματογραφιστής, είναι ένα από αυτά τα άτομα που μέρα με τη μέρα κάνουν όλο και πιο αισθητή την παρουσία τους σε διάφορες μορφές τέχνης, και που θεωρούνται ότι θα αφήσουν πίσω τους εποχή. Δεν ξέρω κατά πόσο είναι γνωστός στην Ελλάδα, και δεν έχω το χρόνο για να το ψάξω κιόλας τώρα, αλλά όσο να ’ναι κάποιοι θα έχουν ακούσει το όνομά του αφού αυτός ο κύριος είναι υπεύθυνος για το θάνατο του… Μπάτμαν.
Αλλά, ας περάσουμε στο βιβλίο που έχουμε στα χέρια μας. Πρόκειται για μια συλλογή διηγημάτων φαντασίας, που απευθύνεται κατά κύριο λόγο σε παιδιά και (αιώνιους) έφηβους.
Η πρώτη ιστορία το The case of the four and twenty blackbirds θυμίζει κάπου αστυνομικό του Χάμετ. Μια γυναίκα προσλαμβάνει ένα ντετέκτιβ για να βρει το δολοφόνο του φερόμενου ως αδελφού της, αλλά και για να επανακτήσει κάποιες φωτογραφίες που της έκλεψαν. Διαβάζεται γρήγορα και ευχάριστά, όπως κάθε καλή αστυνομική ιστορία.
Troll bridge είναι ο τίτλος του δεύτερου διηγήματος, κι αυτός τα λέει όλα. Ένα αγόρι συναντά ένα Τρολ δίπλα σ’ ένα γεφύρι, που απειλεί να του ρουφήξει τη ζωή, αλλά του ξεφεύγει. Το ίδιο συμβαίνει και τη δεύτερη φορά που το συναντά, έφηβος πια. Η τρίτη όμως θα αποδειχτεί και η φαρμακερή.
Η πιο τρομακτική ίσως ιστορία της συλλογής είναι το Don’t ask Jack. Σ’ αυτή ένα παιχνίδι ζωντανεύει κάθε βράδυ και λέει στα παιδιά που τους ανήκει κάτι παράξενες ιστορίες, που στο τέλος θα φτάσουν να καθορίσουν τις ζωές τους. Ένα απ’ αυτά τρελαίνεται, άλλα ανατριχιάζουν στην ανάμνησή του, και το σπίτι όπου μεγάλωσαν, στοιχειωμένο πια, παραμένει άδειο κι έρημο.
Το How to sell the Ponti Bridge είναι μια ευχάριστη ιστορία με θέμα την ανθρώπινη απληστία. Κάποιοι γνωστοί απατεώνες συναντιόνται συχνά-πυκνά στη Λέσχη των Μόρτηδων και αφηγούνται τα κατορθώματά τους. Όλοι νομίζουν ότι είναι οι καλύτεροι μέχρι που κάποιος άγνωστος τους αφηγείται πώς κατάφερε να πωλήσει τη γέφυρα της πόλης, που είναι φτιαγμένη από πολύτιμους λίθους, και να τη βγάλει καθαρή, αφού κανένα από τα θύματά του δεν ήταν πρόθυμο να ομολογήσει τη βλακεία του.
Μια ιστοριούλα με πρωταγωνιστές τους μήνες είναι το October in the chair. Σ’ αυτή οι μήνες κάθονται γύρω από τη φωτιά, γκρινιάζουν και συζητάνε, μέχρι που φτάνει η σειρά του Οκτώβρη να πει μια ιστορία. Τους μιλάει για ένα αγόρι που τον φωνάζουν Στούμπο, το οποίο, πληγωμένο από τη συμπεριφορά των άλλων, το σκάει απ’ το σπίτι και ξεκινά μια περιπλάνηση, που στο τέλος της μέρας θα το φέρει σ’ ένα στάβλο. Εκεί θα γνωρίσει τον Αγαπούλα, ένα αγόρι φάντασμα.
Πολύ διασκεδαστικό είναι το Chivalry. Είναι η ιστορία της κυρίας Γουίτακερ, που αγοράζει από ένα μαγαζί με μεταχειρισμένα το… Άγιο Δισκοπότηρο, αφού ταιριάζει με τη διακόσμηση του σπιτιού της! Την επομένη καταφθάνει στο σπίτι της ένας ιππότης του Αρθούρου και γιος του Λάνσελοτ, ο οποίος θέλει να το πάρει δίνοντάς της σαν αντάλλαγμα ένα πολύτιμο σπαθί, αλλά αυτή δε δέχεται. Κάποτε επιστρέφει ξανά προσφέροντάς της τη Φιλοσοφική Λίθο, το Αυγό του Φοίνικα και ένα από τα Μήλα των Εσπερίδων, και η συμφωνία κλείνεται. Ωστόσο δεν παίρνει το τελευταίο αφού μάλλον θα ήταν πειρασμός για μια γυναίκα της ηλικίας της. Όταν αναχωρεί ο ιππότης η κυρία Γουίτακερ επιστρέφει στο μαγαζί με τα μεταχειρισμένα προϊόντα, όπου ανακαλύπτει το Λυχνάρι του Αλλαδίν, το οποίο δεν αγοράζει, αφού δεν ταιριάζει με τη διακόσμηση του σπιτιού της.
Το The price είναι μια τρομακτική ιστορία για το τίμημα που πρέπει να πληρώσει ένας γάτος για να προστατεύσει την οικογένεια που τον φιλοξενεί, καθώς κάθε νύχτα είναι αναγκασμένος να παλέψει με τον ίδιο το διάβολο.
Δυο νεαροί καταφθάνουν στο λάθος πάρτι, σ’ ένα χώρο που συμβαίνουν τα πιο παράξενα πράγματα, στο διήγημα How to talk to girls at parties. Ο πιο ντροπαλός από τους δύο γνωρίζει στην αρχή ένα κορίτσι που στο ένα χέρι έχει έξι δάκτυλα, μετά κάποια της οποίας λείπει ένα μπροστινό δόντι και που μιλά με ένα… εξωπραγματικό τρόπο, και τέλος ένα κορίτσι που είναι ποίημα. Σ’ αυτή την ιστορία υπάρχουν πολλές αναφορές στην αρχαία Ελλάδα.
Στο Κλαμπ του Επίκουρου συναντιόνται εδώ και γενιές τα μέλη μιας εκλεκτής συντροφιάς, που έχει σαν κύριο μέλημά της το φαγητό. Συζητούν ξανά και ξανά γι’ αυτά που έφαγαν, μέχρι που κάποια μέρα φτάνουν στο οδυνηρό συμπέρασμα ότι δεν έμεινε πια τίποτα να δοκιμάσουν. Ωστόσο, κάποιος τους διαψεύδει αφού τους λέει ότι δε γεύτηκαν ακόμη το Πουλί του Ήλιου, το Sunbird του τίτλου. Οργανώνουν λοιπόν μια αποστολή στην Αίγυπτο για να το βρουν.
Ένα αγόρι που είναι ζωντανό, αλλά ωστόσο μεγάλωσε στο νεκροταφείο παρέα με τα φαντάσματα των νεκρών, αναγκάζεται για πρώτη φορά στη ζωή του να βγει στην πόλη, αφού έχει να φέρει εις πέρας μια επικίνδυνη, μα πολύ σημαντική για το ίδιο αποστολή: να εξασφαλίσει μια ταφόπετρα για τη μάγισσα φίλη του, όπως υποδηλώνει και ο τίτλος, The witch’s tombstone.
Instructions είναι ο τίτλος του πεζού ποιήματος με το οποίο κλείνει η συλλογή, και που ουσιαστικά αποτελεί μια περίληψη για τα περιεχόμενά του.
Ένα απολαυστικό βιβλίο που μας ταξίδεψε μαγικά στους κόσμους της φαντασίας.