Βιβλιοπαρουσιάσεις: Karin Fossum – The Caller, Kwei Quartey – Children of the Street, Michael Ondaatje – The Cat’s Table

Δύο αστυνομικά βιβλία, το ένα από τη Νορβηγία και το άλλο από τη Γκάνα και ένα μυθιστόρημα που μοιάζει με αυτοβιογραφία σας παρουσιάζω σήμερα.

Karin Fossum – The Caller

Αγορά από το Book Depository

Η Κάριν Φόσουμ είναι μια πρόσφατη ανακάλυψη κι έτσι αυτό είναι μόλις το δεύτερό της βιβλίο που διαβάζω. Προηγήθηκε το καταπληκτικό Bad Intentions (διαβάστε την παρουσίαση εδώ). Τα γεγονότα αυτού του μυθιστορήματος, στο οποίο πρωταγωνιστούν οι αγαπημένοι ντετέκτιβ της συγγραφέως, Κόνραντ Σέγερ και Γιάκομπ Σκάρρε, διαδραματίζονται σε μια επαρχιακή πόλη στη Νορβηγία. Όλα αρχίζουν όταν κάποιος χύνει αίμα στην κούνια ενός μωρού, κάποια στιγμή που αυτό μένει αφύλακτο, με αποτέλεσμα να τρομοκρατήσει τους γονείς. Θ’ ακολουθήσει μια σειρά από γεγονότα της ίδιας ή παρόμοιας φύσης που θα σπείρει τον τρόμο σε ολόκληρη την περιοχή, γεγονότα που άλλοτε μοιάζουν αστεία και άλλοτε απλά τρομακτικά: κάποιος βρίσκει τα πρόβατά του βαμμένα πορτοκαλί, μια γυναίκα διαβάζει στην εφημερίδα τη νεκρολογία της, κάποια άλλη γυναίκα δέχεται μια κλήση σύμφωνα με την οποία η κόρη της είναι βαριά τραυματισμένη στο νοσοκομείο και σπεύδει εκεί. Οι επιθεωρητές Σέγερ και Σκάρρε καλούνται ν’ ανακαλύψουν ποιος κρύβεται πίσω απ’ αυτές τις πράξεις, κάτι που δεν θα αποδειχτεί και τόσο εύκολο αφού όπως όλα δείχνουν ο υπαίτιος είναι ένα ψυχολογικά διαταραγμένο άτομο, με υψηλή ωστόσο νοημοσύνη. Καθώς όμως θα δίνουν τη μάχη τους με το χρόνο, ο εχθρός θα αρχίζει να καταστρώνει κάποια άλλα, πιο σκοτεινά σχέδια. Για μια ακόμη φορά η συγγραφέας ρίχνει το βάρος της αφήγησης στον ψυχικό κόσμο των ηρώων της και μας χαρίζει ένα βιβλίο που διαβάζεται τόσο σαν αστυνομικό αφήγημα όσο και σαν κοινωνικό-ψυχολογικό σχόλιο.

Kwei Quartey – Children of the Street

Αγορά από το Book Depository

Αυτό είναι ένα από εκείνα τα βιβλία που πολύ εύκολα θα μπορούσε να πει κανείς ότι διαβάζοντάς το ένιωσε σαν να του έριχνε κάποιος μια γροθιά στο στομάχι. Ή όχι μόνο μία, αλλά πολλές. Αν μπορούσαμε να χαρακτηρίσουμε με μια μόνο λέξη αυτό το μυθιστόρημα θα λέγαμε ότι είναι ντοκουμέντο. Το ντοκουμέντο μιας σκληρής πραγματικότητας σε μια άκαρδη πόλη. Πρωταγωνιστής σ’ αυτή την ιστορία είναι ο επιθεωρητής Ντάρκο Ντόουσον, που δουλεύει στην αστυνομία της πρωτεύουσας της Γκάνας, Άκρα. Ο καλός αστυνομικός ξοδεύει τον περισσότερό του χρόνο στους δρόμους της πόλης, προσπαθώντας να τους κρατήσει όσο γίνεται πιο ασφαλείς. Φυσικά αυτό δεν είναι και τόσο εύκολο να συμβεί από τη στιγμή που η φτώχεια είναι διάχυτη παντού, οι αρρώστιες θερίζουν και η πορνεία αποτελεί τρόπο ζωής. Ο Ντάρκο νιώθει μια ιδιαίτερη αδυναμία στα παιδιά του δρόμου, έτσι όταν ανακαλύπτεται ένα από αυτά, ο δεκαεφτάχρονος Μούσα, νεκρός είναι αποφασισμένος να ανακαλύψει πάση θυσία ποιος είναι ο δολοφόνος του. Οι έρευνές του θα τον οδηγούν για αρκετό καιρό από το ένα αδιέξοδο στο άλλο, αλλά στη διάρκεια της διαδρομής θα μάθει πολλά μα και φοβερά πράγματα για την πόλη του -πιο πολλά και φοβερά απ’ αυτά που ήδη γνωρίζει δηλαδή- καθώς θα συναντηθεί με πόρνες, μαστροπούς και μαυραγορίτες και θα έρθει και σε επαφή με τους συνήθεις… φιλάνθρωπους, που κρύβουν πολλά σκοτεινά μυστικά πίσω από τα φωτεινά χαμόγελά τους. Ένα μυθιστόρημα εξαιρετικό για την Αφρική που αντιστέκεται, μα πιο πολύ υποφέρει.
 

Michael Ondaatje – The Cat’s Table

Αγορά από το Book Depository

Τις περιπέτειες τριών αγοριών στη διάρκεια ενός ταξιδιού με καράβι από το Κολόμπο της Σρι Λάνκα στην Αγγλία στις αρχές της δεκαετίας του ΄50 περιγράφει στο τελευταίο του βιβλίο ο συγγραφέας του Άγγλου Ασθενή, Μάικλ Οντάατζε. Το ταξίδι θα διαρκέσει τρεις μόλις βδομάδες, αλλά στη διάρκειά του θα συμβούν πολλά και συνταρακτικά. Οι τρεις μικροί φίλοι θα γνωρίσουν διάφορους, ενδιαφέροντες και μη χαρακτήρες, θ’ ανακαλύψουν φοβερά μυστικά, θα κάνουν ένα σωρό μπαγαποντιές και θα δουν να λαμβάνει χώρα μπρος στα έκπληκτα μάτια τους ένα φοβερό έγκλημα. Ο Μάικλ, ο Ραμαντίν και ο Κάσιους, η Έμιλι, η δεσποινίς Λασκέτι και ο κύριος Μάζαπα, ο κύριος Νέβιλ και ο Περέρα, είναι όλοι τους, με τον ένα ή τον άλλο τρόπο, συναρπαστικοί χαρακτήρες που χαρίζουν ιδιαίτερο χρώμα σε ένα ήδη πλούσιο μύθο. Ο συγγραφέας υιοθετώντας τη φωνή του εντεκάχρονου Μάικλ όταν μιλά για το χθες και του ενήλικα εαυτού του όταν αναφέρεται στο σήμερα, καταφέρνει από την πρώτη στιγμή να αποσπάσει την προσοχή του αναγνώστη, να τον κάνει να νιώσει τις χαρές και τις λύπες, τους φόβους και τα διλήμματα των ηρώων του. Τα πρώτα ξυπνήματα του έρωτα, οι μεγάλες της ζωής απογοητεύσεις, τα όνειρα που έγιναν πραγματικότητα κι αυτά που καταποντίστηκαν στη δίνη του χρόνου και η ξενιτιά είναι μερικά από τα θέματα με τα οποία καταπιάνεται αυτό το μυθιστόρημα, το οποίο πού και πού θυμίζει τρυφερή ελεγεία. Καλογραμμένο, κάπως νοσταλγικό και με πολλή χιούμορ, θα λέγαμε ότι αυτό είναι ένα βιβλίο για τη μεγάλη περιπέτεια του ανθρώπου. Μια περιπέτεια που τις περισσότερες, θα λέγαμε, φορές δεν έχει ευτυχισμένο τέλος. Αξίζει να διαβαστεί από κάθε φίλο της καλής λογοτεχνίας.
 

Karin Fossum – Bad Intentions

Αγορά από το Book Depository

Αν βαρεθήκατε τα αμερικανικά θρίλερ καταδίωξης, τα βρετανικά βιβλία μυστηρίου, τα νουάρ του ευρωπαϊκού νότου, ή ακόμη και τον Στιγκ Λάρσον, και ζητάτε κάτι το διαφορετικό σε ό,τι αφορά την αστυνομική λογοτεχνία, τότε καλό θα ήτανε να ρίξετε μια ματιά στο έργο της Καρίν Φόσουμ. Προς το παρόν, και από ό,τι γνωρίζω, δεν έχει κυκλοφορήσει κανένα βιβλίο της στα ελληνικά, αλλά δεν αποκλείεται αυτό να συμβεί σύντομα, αφού έχει ήδη μεταφραστεί σε εικοσιπέντε γλώσσες και οι αγγλοσάξονες την έχουν κιόλας βαφτίσει: Νορβηγίδα Βασίλισσα του εγκλήματος.
     Η Φόσουμ γράφει πολύ διαφορετικά από κάθε συγγραφέα που έχω μέχρι σήμερα διαβάσει, τουλάχιστον σε ό,τι αφορά το αστυνομικό βιβλίο. Το μυστήριο γι’ αυτή δεν μοιάζει να είναι και τόσο σημαντικό, δεν του δίνει και ιδιαίτερη σημασία. Και γι’ αυτό μας προϊδεάζει δίχως ενδοιασμό από την αρχή για τη λύση του αινίγματος. Μέχρι να συμβεί αυτό όμως μας ταξιδεύει στις ψυχές και στα σκοτάδια που κρύβουν μέσα τους οι πρωταγωνιστές, μέσα από τους διαλόγους των ηρώων της φιλοσοφεί για τα της ζωής και μας δείχνει ότι ένα οποιοδήποτε γεγονός, ακόμη και ένα ατύχημα, μπορεί ν’ αλλάξει τη ζωή κάποιου για πάντα, να τη συντρίψει.
     Όλα αρχίζουν όταν τρεις φίλοι πηγαίνουν σε μια καλύβα στη Λίμνη των Νεκρών Νερών για να ξοδέψουν το Σαββατοκύριακο. Ο ένας απ’ αυτούς, ο Γιον, βρίσκεται έξω με άδεια από το ψυχιατρικό ίδρυμα όπου παρακολουθείται. Λίγους μήνες πριν συνέβηκε κάτι που τον έκανε να χάσει λίγο πολύ τη θέλησή του για ζωή, αλλά το τι ακριβώς είναι αυτό, δεν θα το μάθουμε σύντομα. Καθώς λοιπόν οι τρεις τους πηγαίνουν βαρκάδα, ο Γιον στέκεται ξαφνικά όρθιος και μετά αφήνεται να πέσει στα νερά της λίμνης. Ο Ράιλι, ο ένας φίλος, θέλει να πέσει και να τον σώσει, αφού δεν ξέρει κολύμπι, αλλά ο Άξελ, ο άλλος, που ήταν πάντοτε ο αρχηγός της παρέας, του το απαγορεύει, αφού είναι σίγουρος πως αν προσπαθήσει να το κάνει θα πνιγεί κι αυτός. Επιστρέφουν λοιπόν στην καλύβα και αρχίζουν να φτιάχνουν μεταξύ τους το παραμύθι που θα πουν στην αστυνομία όταν την καλέσουν το επόμενο πρωί. Ο Άξελ μοιάζει να έχει πλήρη έλεγχο της κατάστασης, αλλά ο Ράιλι φαίνεται να τα έχει χαμένα. Ωστόσο μ’ αυτά κι αυτά θα πουν την ιστορία τους στον επιθεωρητή Κόνραντ Σέγερ και το συνέταιρό του Γιάκομπ Σκάρρε, που έσπευσαν εκεί, και φεύγοντας θα νιώθουν λίγο πολύ σίγουροι ότι θα τη βγάλουν καθαρή. Του Σέγερ όμως, κάτι του βρωμά σ’ αυτή την υπόθεση, αλλά δεν μπορεί να πει ακριβώς τι.
     Οι βδομάδες γρήγορα περνούν και ο Άξελ συνεχίζει να ζει όπως πάντα, γεμάτος πονηριά και αυτοπεποίθηση, ενώ ο Ράιλι κλείνεται όλο και περισσότερο στον εαυτό του, αλλά και αφιερώνεται επίσης όλο και πιο πολύ στη μελέτη του Κορανίου, το οποίο άρχισε να διαβάζει την ίδια ακριβώς εποχή, που η ζωή του Γιον άλλαξε ξαφνικά πορεία. Οι μεταξύ τους συναντήσεις είναι συχνές και οι συζητήσεις τους περιστρέφονται συνήθως γύρω από το ίδιο θέμα: το θάνατο του φίλου τους. Συχνά-πυκνά όμως συζητάνε και τα της ζωής, κι εκεί ακριβώς είναι που βγαίνουν στο φως οι διαφορές τους. Και οι δυο τους το φιλοσοφούν. Και οι δυο ρίχνουν τους αφορισμούς τους. Διαβάζουμε: «Αν οι άνθρωποι έλεγαν πάντα την αλήθεια, τίποτα δεν θα λειτουργούσε. Η κοινωνία θα διαλυόταν», «Αν η ελευθερία είναι ένα μαρτύριο, τότε δεν αξίζει και πολύ», «Πόσο γρήγορα μπορεί και αλλάζει η ζωή που πιστεύαμε ότι φτιάχτηκε για μας», «Η κάθε ζωή είναι μοναδική, όπως και ο κάθε θάνατος», «Καλύτερα να είσαι ελεύθερος και πεινασμένος, παρά σκλάβος και χορτάτος» (παλιό ρητό).
     Οι διάλογοι αποτελούν ένα αρκετά μεγάλο κομμάτι του βιβλίου. Οι διάλογοι ανάμεσα στους φίλους, ανάμεσα στους αστυνομικούς, ανάμεσα σε δύο μητέρες. Ο καθένας κουβαλά τα φαντάσματά του – άλλοι ξέρουν πώς να τα αντιμετωπίσουν, άλλοι όχι. Η λύση όμως ποτέ δεν βρίσκεται μακριά. Κι αυτή θα τη δώσει η ίδια ζωή, η φύση, και όχι το αστυνομικό δαιμόνιο των αστυνομικών, καθώς ένα ακόμη πτώμα θα ξεβραστεί στα νερά μιας άλλης λίμνης, κι αυτό ακριβώς θ’ αποτελέσει τον συνδετικό κρίκο που θα βάλει όλα τα πράγματα στη θέση τους και τον κάθε κατεργάρη στον πάγκο του.
     Ένα εξαιρετικό βιβλίο που μπορεί να διαβαστεί μ’ ενδιαφέρον απ’ τον καθένα, είτε του αρέσει η αστυνομική λογοτεχνία είτε όχι.
     Το βιβλίο κυκλοφορεί στις ΗΠΑ αύριο.